Kısa yanıt
Web sitesi yaptırmadan önce kime ulaşmak istediğinizi, hangi soruları yanıtlayacağınızı ve ziyaretçinin sitede ne yapmasını beklediğinizi belirleyin. Gerekli sayfaları, hazır içerikleri ve eksikleri tamamlayacak kişileri bir listeye yazın. Logonuz ve beğendiğiniz site örnekleri başlangıç için yararlıdır. İyi bir proje özeti ayrıca yeni sitenin hangi müşteri sorununu çözeceğini ve ilk yayında hangi işlerin tamamlanacağını açıklar.
Hazırlık için bütün teknik ayrıntıları bilmeniz gerekmez. İşletmenizin nasıl çalıştığını, müşterilerin hangi soruları sorduğunu ve mevcut süreçte nerede zorlandığınızı anlatmanız daha önemlidir. Teknik çözüm bu bilgiler üzerinden değerlendirilebilir. Başlangıçta yalnızca kullanılacak platforma karar vermek, asıl ihtiyacın gözden kaçmasına yol açabilir.
Bu rehberde yeni bir site için hangi bilgileri toplamanız gerektiğini ve bunları nasıl düzenleyebileceğinizi bulabilirsiniz. Mevcut sitenizi yeniliyorsanız aynı listeyi kullanabilir, ayrıca korunması gereken sayfaları ve verileri ekleyebilirsiniz. Amaç kalın bir dosya oluşturmak değil, projeyi etkileyecek kararları işin başında netleştirmektir.
Önce sitenin iş hedefini yazın
“Daha modern bir web sitesi istiyoruz” bir tasarım yönelimi belirtir, fakat iş hedefini açıklamaz. Daha uygun müşteri talepleri almak, belirli bir hizmeti tanıtmak veya ekibin tekrar eden sorulara ayırdığı zamanı azaltmak daha somut hedeflerdir.
Bir ana hedef ve onu destekleyen birkaç ihtiyaç belirleyin. Örneğin danışmanlık işletmesi, uygun şirketlerden görüşme talebi almak isteyebilir. Bu durumda hizmet kapsamı, örnek projeler ve başvuru formu öncelik kazanır. Düzenli olarak içerik yayınlamak ise ayrı bir yönetim ihtiyacı olarak kaydedilir.
Hedefi ölçülebilir hale getirirken elinizde olmayan rakamları uydurmayın. Mevcut talep sayısını bilmiyorsanız önce kayıt düzeni kurabilirsiniz. İlk aşamada formun güvenilir çalışması ve gelen taleplerin değerlendirilebilmesi, gerçekçi bir başlangıç ölçütüdür.
Hedef müşterinizi gerçek sorularla tanımlayın
Müşteriyi yalnızca yaş, sektör veya şirket büyüklüğü üzerinden anlatmak yeterli olmayabilir. Hangi problemle geldiğini, karar vermeden önce neleri sorduğunu ve neden beklediğini de yazın. Satış görüşmeleri ve gelen e-postalar bu çalışma için değerli malzemelerdir.
Örneğin müşteriler sürekli teslim süresini soruyorsa süreç açıklaması gerekir. Hizmetlerinizin birbirinden farkını anlayamıyorlarsa karşılaştırmalı bir bölüm yararlı olabilir. Fiyat sorusunun arkasında çoğu zaman kapsam belirsizliği bulunur; yalnızca “teklif alın” yazmak bu soruyu çözmeyebilir.
İki farklı müşteri grubunuz varsa onları aynı mesaj içinde eritmeyin. Küçük işletmeler ve kurumsal satın alma ekipleri aynı hizmet için farklı ayrıntılar arayabilir. Ortak bilgileri korurken her grubun kararını destekleyen bölümleri ayrı planlayabilirsiniz.
Sayfa listesini kullanıcı görevlerinden çıkarın
Sayfa listesine rakip sitedeki menüyü kopyalayarak başlamayın. Önce ziyaretçinin yapacağı işleri sıralayın: hizmeti anlamak, uygunluğunu değerlendirmek, örnek görmek ve iletişim kurmak. Ardından bu işleri hangi sayfaların destekleyeceğini belirleyin.
Ana sayfa bütün ayrıntıları taşımak zorunda değildir. Hizmet detayları kapsamı açabilir, proje incelemeleri yapılan işi gösterebilir, sık sorulan sorular tekrar eden belirsizlikleri çözebilir. Her sayfanın ayrı bir görevi olması, içerik tekrarını azaltır.
Başlangıçta bir tablo hazırlayın. Sayfa adı, ziyaretçinin sorusu, gerekli içerik ve sorumlu kişi sütunları yeterlidir. Hazır olmayan sayfaları da işaretleyin. Böylece tasarımın beklemesine neden olabilecek içerik eksikleri erken ortaya çıkar.
Marka dosyalarını kullanılabilir biçimde toplayın
Logonun yalnızca mesajlaşma uygulamasından alınmış küçük bir görselini göndermek yerine orijinal dosyalarını bulun. Açık ve koyu zemin seçenekleri, varsa renk kodları ve yazı tipi bilgileri birlikte paylaşılmalıdır. Kullanım kılavuzu bulunuyorsa onu da ekleyin.
Eski dosyaların arasından hangisinin güncel olduğunu belirtin. Bir klasörde birbirine benzeyen çok sayıda logo bulunması, yanlış sürümün kullanılmasına yol açabilir. Dosyaları açık adlarla düzenlemek küçük bir iş gibi görünür, fakat tekrar eden düzeltmeleri azaltır.
Marka kimliğiniz henüz oluşmadıysa bunu gizlemeyin. Web tasarımı sırasında logo, renk ve dil kararlarının da verilmesi gerekiyorsa kapsam buna göre hazırlanmalıdır. Hazır bir kimliği siteye uygulamakla kimliği baştan geliştirmek farklı çalışmalardır.
Metinleri hazırlarken şirket dilinden müşteri diline geçin
Mevcut broşürlerinizi ve sunumlarınızı paylaşabilirsiniz, ancak bunların doğrudan web metni olacağını varsaymayın. Web ziyaretçisi genellikle bölümleri tarayarak okur. Başlıkların soruyu anlatması, paragrafların kısa olması ve önemli bilginin kolay bulunması gerekir.
Her hizmet için şu bilgileri toplayın: hizmetin amacı, kimler için uygun olduğu, nelerin dahil olduğu ve ilk adımda hangi bilgilerin gerektiği. “Kaliteli, yenilikçi ve güvenilir” gibi sıfatların yanına somut açıklama koyun. Ziyaretçinin kendi durumunu değerlendirebilmesi için ayrıntı gerekir.
Metni kimin yazacağı kadar kimin doğrulayacağı da önemlidir. Bir hizmet açıklamasını pazarlama ekibi hazırlasa bile kapsamı operasyon ekibi onaylayabilir. Tek bir içerik sorumlusu, farklı görüşleri birleştirip tasarım ekibine tutarlı geri bildirim iletmelidir.
Görselleri ve proje kanıtlarını seçin
Görseller, işletmenin ne yaptığını anlamaya yardımcı olmalıdır. Her bölüme genel bir stok fotoğraf eklemek yerine gerçek işlerden kullanılabilecek örnekleri değerlendirin. Bir süreç fotoğrafı, ekip görüntüsü veya açıklanmış proje ekranı daha fazla bağlam sağlayabilir.
Paylaşma izni olmayan müşteri belgelerini veya kişisel bilgileri içeren ekranları kullanmayın. Gerekli alanlar gizlenmeli, örneğin amacı korunmalıdır. Bir arayüzün görseli yalnızca tasarım örneğiyse çalışan ürün gibi tanıtılmamalıdır.
Her dosya için kısa açıklama yazın: neyi gösteriyor, hangi projeye ait, nerede kullanılabilir? Bu bilgi görsel seçimini ve erişilebilir açıklamaların hazırlanmasını kolaylaştırır. Büyük bir klasör teslim etmek yerine seçilmiş, açıklanmış bir arşiv oluşturmak daha yararlıdır.
İşlevleri somut senaryolarla anlatın
“Bir form olsun” yerine formun hangi işi yapacağını açıklayın. Kim dolduracak, hangi bilgileri verecek ve gönderim nereye ulaşacak? Başarısız gönderimde kullanıcı ne görecek? Bu ayrıntılar hem tasarımın hem teknik kapsamın belirlenmesine yardımcı olur.
Randevu, hesaplama veya müşteri girişi isteniyorsa bir örnek işlem yazın. Kullanıcının başlangıç noktasından tamamladığı işe kadar attığı adımları anlatın. Kullanılmakta olan bir sistem varsa adını, erişim sorumlusunu ve bağlantı ihtiyacını belirtin.
Gelecekte düşünülen özellikleri ilk sürüm gereksinimlerinden ayırın. Bir gün müşteri portalı açmak isteyebilirsiniz; ancak şu anda kullanılacak süreç belli değilse bunu hemen geliştirmek gerekmeyebilir. Beklenen gelişimi paylaşmak yararlıdır, bütün olasılıkları bugünkü kapsama eklemek zorunlu değildir.
Diller ve pazarlar için ayrı karar verin
İngilizce içerik yayınlamakla uluslararası bir hizmet sunmak aynı şey değildir. Hangi ülkelerde, hangi dillerde ve hangi koşullarda çalışabildiğinizi açıkça belirleyin. Sitedeki dil seçeneği işletmenin gerçek iletişim kapasitesiyle uyumlu olmalıdır.
Çeviriyi kimin hazırlayacağını ve hangi kişinin son okumayı yapacağını yazın. Menü, form, hata mesajı ve e-posta gibi küçük metinleri de unutmayın. Müşteri Türkçe sayfadan başvurduğunda İngilizce bir hata mesajıyla karşılaşmamalıdır.
Her dilde aynı sayfa sayısına ihtiyacınız olmayabilir. Bununla birlikte yayınlanan sayfaların eşdeğerleri ve dil geçişleri bilinçli planlanmalıdır. Eksik çeviriler veya ilgisiz sayfaya götüren dil düğmeleri, ziyaretçinin başladığı işi tamamlamasını zorlaştırabilir.
Mevcut site yenileniyorsa neleri korumalısınız?
Mevcut sayfa adreslerini, önemli içerikleri ve size talep getiren sayfaları listeleyin. Tasarım yenilenirken bu varlıkların yanlışlıkla kaybolmaması gerekir. Yeni site hazırlığı yalnızca gelecekte ne ekleneceğini değil, bugün neyin değer taşıdığını da kapsar.
Alan adı, barındırma ve yönetim paneli erişimlerinin kimde olduğunu öğrenin. Şifreleri herkese açık dosyalarda paylaşmak yerine güvenli bir erişim yöntemi belirleyin. Hesap sahipliğinin ve yetkilerin açıklığa kavuşması, yayın aşamasındaki beklemeleri azaltır.
Adres değişikliği planlanıyorsa eski sayfaların yeni karşılıkları belirlenmelidir. Google'ın site taşıma rehberi, URL değişikliklerinin planlanması için başvurulabilecek teknik kaynaktır. Bu işi son gün yapılacak küçük bir ayar olarak görmeyin.
Takvimi ve geri bildirim düzenini hazırlayın
Hedef tarihi belirtirken nedenini de açıklayın. Fuar, ürün tanıtımı veya sözleşme dönemi gibi bir bağlantı varsa ekip öncelikleri daha doğru değerlendirebilir. “Mümkün olduğunca hızlı” ifadesi hangi işin önce tamamlanacağını belirlemeye yetmez.
İşletme içinde tasarımı kimlerin değerlendireceğini baştan seçin. Geri bildirimleri tek bir kişi toplasın ve çelişkili görüşleri çözsün. Birbiriyle uyuşmayan yorumların farklı kanallardan gelmesi, kararların tekrar tekrar açılmasına neden olabilir.
Takvimde inceleme ve onay için de süre ayırın. Tasarım ekibinin çalışması kadar müşterinin yanıtı da projenin ilerlemesini etkiler. Onay bekleyen bir aşamada yeni talepler gelirse kapsam ve takvim birlikte yeniden değerlendirilmelidir.
Teslimde neyi kontrol edeceğinizi önceden belirleyin
“Site tamamlandı” ifadesinin ortak bir anlamı olmalıdır. Gerekli sayfaların yayınlanması, formların çalışması, mobil görünümün kontrolü ve yönetim erişimlerinin teslimi ayrı maddeler olarak yazılabilir. Böylece son görüşmede yeni beklentiler ortaya çıkma ihtimali azalır.
Teknik olmayan ekibiniz içerik güncelleyecekse bir deneme görevi belirleyin. Örneğin yeni proje eklemek veya çalışma saatini değiştirmek. İşlemi ekipten biri tamamladığında teslimin günlük kullanıma uygun olup olmadığı daha net görülür.
Yayın sonrası destek kapsamını da konuşun. Hata düzeltmesiyle yeni özellik talebi birbirinden ayrılmalıdır. Kimin hangi kanaldan başvuracağı, erişimlerin nerede tutulacağı ve düzenli kontrollerin sorumlusu belli olmalıdır.
Başlangıç dosyanızda bulunması gerekenler
| Başlık | Hazırlanacak bilgi |
|---|---|
| Amaç | Sitenin destekleyeceği ana iş hedefi |
| Müşteri | Karar vermeden önce sorulan temel sorular |
| İçerik | Sayfalar, metinler ve sorumlular |
| Marka | Güncel logo ve kullanım kuralları |
| İşlev | Kullanıcının tamamlayacağı örnek işlemler |
| Takvim | Hedef tarih ve onay verecek kişi |
| Teslim | Kontrol edilecek görevler ve erişimler |
Hazırlık dosyasını bir müşteri göreviyle deneyin
Topladığınız bilgilerin yeterli olup olmadığını görmek için tek bir örnek ziyaretçi seçin. Diyelim ki bu kişi işletmenizin belirli bir hizmetini araştırıyor ve karar vermeden önce kapsamı öğrenmek istiyor. Hazırlık dosyanızda bu sorunun yanıtı, uygun proje örneği ve iletişim adımı bulunabiliyor mu? Bulunamıyorsa eksik olan şey yeni bir sayfa değil, belirli bir bilgi olabilir.
Aynı denemeyi içerik yönetecek ekip arkadaşı açısından yapın. Yeni bir hizmet eklendiğinde kim metni yazacak, kim onaylayacak ve kim yayınlayacak? Bu görevler belirsizse tasarımın yanında yönetim ihtiyacını da görüşmeniz gerekir. Günlük kullanım senaryosu, teslimden sonra ortaya çıkabilecek zorlukları erken gösterir.
Son olarak ilk görüşmeye katılacak kişilere dosyayı okutun. Herkesin farklı hedef anlattığını görürseniz bunu proje başlamadan konuşun. Ortak hedef üzerinde anlaşmak, tasarım sırasında aynı tartışmanın tekrar açılmasını azaltır. Hazırlık belgesinin en önemli işlevi, işletme içindeki beklentileri de aynı noktada toplamaktır.
Eksik bilgileri açıkça işaretleyin
Hazırlık dosyanızdaki her bilginin kesinleşmiş olması gerekmez. Ancak onaylı bilgilerle henüz tartışılan kararlar ayırt edilmelidir. Yeni bir hizmetin adı belli değilse veya ikinci dilin kapsamı konuşuluyorsa bunu açıkça yazın. Tasarım ekibi bu alanları kesin kabul ederek ilerlememelidir.
Her belirsizlik için karar verecek kişiyi belirleyin. Böylece soru geldiğinde kurum içinde kimin yanıtlayacağı bilinir. Bu küçük düzen, gereksiz toplantıları ve farklı kişilerden gelen çelişkili cevapları azaltır. Dosya sayısından çok, hangi kararın kim tarafından verildiğinin anlaşılması önemlidir.
İlk görüşmeye hazır hale gelin
Hazırladığınız bilgileri tek bir klasörde toplayın ve eksik olanları açıkça işaretleyin. Her şeyi kusursuz hale getirmek için aylarca beklemek yerine, karar vermeyi sağlayacak temel bilgileri tamamlayın. İyi hazırlık, belirsizlikleri saklamak değil, birlikte çözülebilir hale getirmektir.
Pixel'in web tasarım hizmetini inceleyebilir ve ihtiyaç özetinizi iletişim sayfasından paylaşabilirsiniz. Mevcut siteniz varsa bağlantısını ve en çok zorlandığınız üç noktayı eklemek, görüşmenin somut bir yerden başlamasını sağlar.
Sık sorulan sorular
Bütün metinler hazır olmadan başlayabilir miyiz?
Başlangıç görüşmesi yapılabilir, ancak tasarımı gerçek içeriğe yaklaştırmak için temel hizmet metinleri erken hazırlanmalıdır. Uzunluk ve içerik yapısı geç değişirse tasarımın da değişmesi gerekebilir. Metin üretimi proje kapsamındaysa sorumlular ve teslim tarihleri baştan belirlenmelidir.
Beğendiğim rakip siteleri göndermem yeterli mi?
Örnekler yararlıdır, fakat neyi beğendiğinizi açıklamanız gerekir. Menü yapısı, okunabilirlik veya proje sunumu gibi belirli özellikleri işaretleyin. Başka bir işletmenin bütün yapısını kopyalamak, sizin müşterinizin sorularına uygun olmayabilir.
Teknik altyapıyı benim seçmem gerekiyor mu?
Hayır. Önce iş ihtiyaçlarını anlatabilirsiniz. Önerilen altyapının içerik yönetimi, bakım ve geliştirme açısından ne anlama geldiğini sorun. Tercihin yalnızca teknoloji adıyla değil, işletmenizin gereksinimleriyle açıklanmasını bekleyin.
